ย้อนกลับ

ประวัติความเป็นมาของไพ่ กับความจริงที่คุณอาจไม่เคยรู้


ประวัติความเป็นมาของไพ่ กับความจริงที่คุณอาจไม่เคยรู้

ไพ่ เป็น เกมการ์ด ที่ว่ากันว่ามีประวัติความเป็นมาอย่างยาวนาน ถือเป็นอีกหนึ่งสิ่งที่มนุษย์สร้างสรรค์ขึ้น และได้รับความนิยมสืบต่อเนื่องมาจนถึงปัจจุบัน หากพูดถึงประวัติความเป็นมาของไพ่ จะต้องขอเล่าย้อนไปไกลตั้งแต่ในยุคสมัยที่มีการคิดค้นกระดาษ ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในการกำเนิดไพ่ได้ครั้งแรกของอารยธรรมมนุษย์โลก โดยจากหลักฐานที่ได้มีการค้นพบแผ่นกระดาษที่เชื่อว่าเก่าแก่ที่สุดในโลก คือกระดาษแผ่นสี่เหลี่ยมจัตุรัส ที่มีอายุประมาณ 140 ถึง 87 ปี ก่อนคริสตกาล ถูกค้นพบที่เมืองซีอาน มณฑลส่านซี ประเทศจีน ลักษณะของกระดาษทำมาจากเส้นใยปอที่มีความหนารวมถึงหยาบมากจนเกินไป ซึ่งพิสูจน์แล้วว่าใช้เขียนได้ไม่ดีเท่าที่ควร

หลักฐานส่วนที่สองที่สำคัญ เป็นการค้นพบกระดาษที่มีตัวอักษร 20 ตัว ซึ่งคาดว่าใช้ในการเขียนที่มีความเก่าแก่ที่สุดในโลก โดยถูกค้นพบในปี 1942 ณ หอคอยโบราณที่ทหารจีนทิ้งร้างไว้ในช่วงเผ่าซีจ้างก่อกบฏ และหลักฐานอีกหนึ่งชิ้นที่ชี้ชัดว่าชาวจีนเป็นผู้คิดค้นไพ่ขึ้นมาเป็นครั้งแรกของโลก คือ ได้พบหลักฐานเกมไพ่ภายในเนื้อหาของหนังสือเล่มแรก ที่ได้มีการพูดถึงการเล่นเกมไพ่ที่หายสาบสูญไป ในช่วงศตวรรษที่ 9 โดยประมาณหรืออาจนานกว่านั้นนั่นเอง

การพัฒนาของไพ่ดั้งเดิมสู่รูปแบบไพ่ในปัจจุบัน

จากต้นกำเนิดของไพ่ในประเทศจีนเมื่อหลายพันปีก่อน ได้แพร่หลายไปสู่อารยธรรมอื่น ๆ เรื่อยมา ผ่านอินเดีย เปอร์เซีย และเข้าสู่ยุโรปได้ในที่สุด ด้วยเส้นทางการค้าขายสำคัญที่เก่าแก่ของโลกนั่นก็คือ เส้นทางเดินเรือในอดีตนั่นเอง ซึ่งจากหลักฐานในยุโรปได้มีการบันทึกถึงการสั่งห้ามเล่นไพ่ไว้ในช่วง คริสตวรรษที่ 14 – 15 โดยคำสั่งจากกษัตริย์และศาสนจักรในยุโรป จึงสื่อความหมายได้ว่าในช่วงนั้น เกมไพ่ได้รับความนิยมอย่างมากต่อผู้คนมากมายทั่วทั้งยุโรป

รูปแบบลวดลายและการสื่อความหมายของไพ่

ลวดลายและความหมายของไพ่แต่ละยุคสมัย จะมีความแตกต่างกันไปตามช่วงเวลา โดยจะเน้นการสร้างสรรค์ให้เข้าใจได้ง่าย สื่อถึงสังคมและพื้นฐานในการดำเนินชีวิตประจำวันต่าง ๆ 

ไพ่ของชาวอิตาเลียน

  • ศาสนจักร แทนด้วย ถ้วยและจอก
  • กองทัพ แทนด้วย ดาบ
  • พ่อค้า แทนด้วย เหรียญ 
  • ชาวนา แทนด้วย ลูกโอ๊ต 

ไพ่ของชาวเยอรมัน

  • ชนชั้นนำ แทนด้วย ระฆัง 
  • ชนชั้นกลาง แทนด้วย ใบไม้
  • คริสตจักร แทนด้วย หัวใจ

ไพ่ของชาวฝรั่งเศส

  • ขุนนาง แทนด้วย จอก
  • คริสตจักร แทนด้วย หัวใจ 
  • กลุ่มชาวนา แทนด้วย กระบอง
  • ความร่ำรวย แทนด้วย เพชร

จำนวนไพ่ ตัวเลข และตัวอักษร

การกำหนดตัวเลขหรือตัวอักษรบนหน้าไพ่ จะมีความแตกต่างกันไปตามยุคสมัยและแต่ละอารยธรรมนั้น ๆ เช่นเดียวกับลวดลายของไพ่ที่ได้กล่าวไว้ข้างต้น 

  • ไพ่ของชาวอิตาเลียน : 1 สำรับ มีไพ่ทั้งหมด 56 ใบ ซึ่งมากกว่าสำรับไพ่ในปัจจุบัน 4 ใบ ประกอบด้วย King, Queen, Knight, knave
  • ไพ่ในปัจจุบัน : 1 สำรับ มีไพ่ทั้งหมด 52 ใบ ประกอบด้วย A, 2-9, J, Q และ K อย่างละ 4 ดอก

ที่มาของลวดลายไพ่ในปัจจุบัน

ลวดลายของไพ่ในปัจจุบันถูกพัฒนามาจากการสื่อความหมายในอดีต และตัดทอนให้มีความเรียบง่าย เพื่อให้สามารถผลิตได้ในจำนวนทีละมาก ๆ ทดแทนกระบวนการผลิตด้วยการวาดด้วยมือของยุคสมัยโบราณ ดังนั้นการผลิตด้วยโรงงานจึงจำเป็นจะต้องตัดทอนสัญลักษณ์ให้เหมือน ไอคอน (ICON) เพื่อให้ง่ายและเหมาะสมมากกว่า เช่น ภาพกระบอง ถูกลดทอนให้เป็นสัญลักษณ์ดอกจิก  จากภาพเหรียญถูกลดทอนให้เป็นสัญลักษณ์ข้าวหลามตัด จากภาพถ้วยถูกลดทอนให้เป็นสัญลักษณ์โพธิ์แดง และจากภาพดาบถูกลดทอนให้เป็นสัญลักษณ์โพธิ์ดำ ซึ่งถือเป็นสัญลักษณ์ที่ทุกคนคุ้นเคยเป็นอย่างดีในปัจจุบันนั่นเอง

เหตุผลที่ไพ่ต้องเป็นการ์ดแบบสี่เหลี่ยม

ในอดีตได้มีการออกแบบไพ่ที่หลากหลาย เพื่อใช้เป็นตัวเลือกในการเล่นที่น่าสนใจมากยิ่งขึ้น ไม่ว่าจะเป็นรูปแบบไพ่วงกลม ไพ่สามเหลี่ยม หรือไพ่ขนาดที่ใหญ่กว่าที่เราคุ้นเคยกันดีในปัจจุบัน แต่ถึงอย่างไรไพ่ที่ได้รับความนิยมมากที่สุดและใช้เล่นได้อย่างคล่องแคล่วถนัดมือนักเดิมพันทั่วโลก ยังคงเป็นไพ่แบบสี่เหลี่ยมขนาด 2.5 x 3.5 นิ้ว เนื่องจากสามารถเรียงไพ่ได้ง่ายกว่า แจกไพ่ได้สะดวกมากกว่า ที่สำคัญคือผู้เล่นถือไพ่ได้อย่างสะดวก ไม่มีการกลับหัวไปมาให้สับสนในระหว่างการเดิมพัน